De expert

Liesbeth Renckens: 'hulp bij stress dichterbij dan je denkt'

Stressklachten van zorgmedewerkers zijn tijdens de coronacrisis eerder regel dan uitzondering. Hulp bij stress vind je makkelijk én dichtbij. Liesbeth Renckens, klinisch psycholoog en psychotherapeut bij ARQ IVP, legt uit hoe dit zit.

Wat voor stressklachten zie je in de zorg?Liesbeth Renckens

‘Vorig jaar zagen we een adrenalinestoot door de zorg gaan, zo van: we gaan dit samen doen! Die adrenaline is inmiddels uitgewerkt. Steeds meer zorgmedewerkers vallen uit. Daardoor wordt de druk op de collega’s die wel nog aan het werk zijn alleen maar groter. Zorgmedewerkers staan al langere tijd voor duivelse dilemma’s. Op hun werk lopen ze een groter risico besmet te raken. Voor sommigen komt daar nog eens bij dat ze thuis een gezinslid met een kwetsbare gezondheid hebben. Voor wie kies je dan: je collega’s en patiënten of toch je gezin? Niemand had kunnen bedenken dat ons zorgpersoneel dit soort onmogelijke keuzes moest gaan maken. Het is niet gek dat dit extra stress oplevert.’

Er zijn veel tips voor het omgaan met stress. Wat werkt het beste?

‘Wat we uit onderzoek weten is dat als je bij vrienden, familie en collega’s terechtkan, dat al heel beschermend werkt. Neem bijvoorbeeld het Kringenmodel van Gersons. Hierin zie je een aantal hulpkringen rond de zorgmedewerker. De meeste problemen kun je aan als je ze deelt met de mensen die het dichtst bij je staan. Helpt dat niet, dan ga je naar de volgende kring. Denk aan een gesprek met je leidinggevende, een bedrijfsarts of gebruikmaken van peer support op je werk, als die er is. Als dat niet helpt, is het een goed idee dat je professionele hulp inschakelt. Dit Kringenmodel is niet leidend voor wat je moet doen. Als jij je klachten liever eerst deelt met je leidinggevende, omdat je je misschien schaamt tegenover je collega’s, dan is dat ook prima. Doe wat voor jou goed voelt.’

 

kringenmodel

 

Is er nog iets dat helpt, maar dat veel zorgmedewerkers nog niet weten?

‘Dat reageren met stressklachten op deze crisis heel normaal is. Ik zie dat sommige zorgmedewerkers schrikken van hun eigen stressreactie op wat ze nu meemaken en hierdoor denken dat er iets mis met hen is. Maar dit is zeker niet het geval. Daarom ben ik blij dat er steeds meer zorgorganisaties zijn die peer support aanbieden en dit ook goed in hun organisatie geïntegreerd hebben. Bij die zorgorganisaties zie je dat de medewerkers minder snel uitvallen door stressklachten. Alleen al het idee dat ze een vangnet hebben, stelt vaak gerust. Ook stappen zij eerder naar een collega om hun zorgen mee te delen. Praten met collega’s die hetzelfde meemaken of hebben meegemaakt zorgt voor herkenning en geruststelling. En elk beetje rust is op dit moment zeer waardevol.’

‘Deel je stressklachten met mensen die het dichtst bij je staan’

Ontdek wat voor jou werkt op Stress de Baas, het platform speciaal voor zorgmedewerkers, van IZZ en partner PGGM&CO.