Artikel

Wat is de overgang: symptomen, gevolgen?

Wat is de overgang, hoe herken je symptomen en wat voor gevolgen heeft de overgang op jou mentaal maar ook fysiek? Ook op je werk in de zorg kan de overgang van invloed zijn.

illustratie overgang

Wat is de overgang?  

Rond je 35e daalt je hoeveelheid oestrogeen en rond de 40 - 45 jaar begint de overgang. Dat is misschien al eerder dan je dacht. De overgang begint al ruim vóór de menopauze (een jaar na de laatste menstruatie). Tegen je 50e raken de eitjes die je met de geboorte hebt meegekregen op. Daarmee vermindert de productie van het hormoon oestrogeen en verandert ook de hormoonspiegel fors. Dat is wennen voor je lichaam én je hoofd. Gemiddeld duurt de overgang tussen de 2 en de 10 jaar.

Hoe weet ik of ik in de overgang ben? 

Ben je rond de 45 jaar? Dan zit je zeer waarschijnlijk in de overgang, of je er nu wat van merkt of niet. Het kan ook gewoon nog zo zijn dat je menstrueert. 

Als je (vage) klachten hebt, is het goed om hiermee naar de huisarts te gaan. Ook als de klachten niet zo hinderlijk zijn. Je kunt de huisarts vragen om de “Greene Scale”. Deze gevalideerde vragenlijst geeft je inzicht in je overgangssymptomen. Heb je last van hevige bloedingen? Ga zeker naar de huisarts! Er kunnen andere oorzaken zijn dan de overgang.

Overgang op het werk

Uit onze Monitor Gezond werken in de zorg blijkt dat vrouwen in de overgang meer druk ervaren op het werk. 40% van de deelnemers aan het IZZ-ledenpanelonderzoek zegt dat de overgang impact heeft op het werk. Zo voelen ze zich vaker uitgeput, minder gezond en vinden ze dat ze minder aankunnen. Toch zijn ze niet vaker of langer ziek dan anderen. Als ze zich ziek melden, dan geven ze hier wel vaker werkgerelateerde klachten bij aan. Maar, de bevlogenheid wordt er niet minder van: ze zijn veelal blij met hun baan en hebben een groot hart voor de zorg!

Symptomen overgang

De overgang kent wel zeventig klachten. Iedere vrouw kampt met andere symptomen, en ook de mate waarin deze optreden is voor iedereen anders. 1 op de 5 vrouwen heeft dermate ernstige klachten dat ze hulp nodig hebben. Ook 1 op de 5 vrouwen heeft er nauwelijks last van. In het begin van de overgang ervaren vrouwen vaak: opgeblazen gevoel, gespannen borsten, heftige menstruaties, moeheid, kort lontje, down gevoel en zichzelf niet herkennen.

Net voor de menopauze (gemiddeld rond de 51 jaar) ervaren vrouwen opvliegers, heftige bloedingen, onregelmatige ongesteldheid, moeheid, last van de spieren en gewrichten, kort lontje en down zijn. 

De symptomen na de menopauze kenmerken zich door: opvliegers, droge slijmvliezen, moeheid, last van spieren en gewrichten, stemmingswisselingen, down zijn en libidoverlies. 

Andere symptomen die vrouwen ook ervaren gedurende de overgang zijn: nachtzweten, tintelende benen, trage stofwisseling, gewichtstoename, (hoofd) concentratie-, geheugenverlies, huilbuien, prikkelbaarheid, angst- en paniekaanvallen.

Tijdens de overgang maken de eierstokken steeds minder oestrogeen aan. Omdat oestrogeen óók een beschermende functie heeft, word je kwetsbaarder voor hart- en vaatziekten en botontkalking. Laat dus regelmatig je bloeddruk en je cholesterol meten. Ook is het zinvol om je leefstijl af te stemmen op deze nieuwe fase: beweeg genoeg, eet minder en gezond, stop met roken en zoek ontspanning.

    Bronnen: IZZ Monitor Gezond werken in de zorg, IZZ-ledenpanelonderzoek, stichting Vuurvrouw en kennisorganisatie OVER!

    Schrijf je in voor de IZZ nieuwsbrief

    Maandelijks het laatste nieuws over gezond werken in de zorg in jouw mailbox!

    • Tips van experts over jouw gezondheid
    • Ervaringsverhalen uit de zorg
    • Mooie kortingsacties voor IZZ-leden